جدیدترین اخبار و قوانین حقوقی (علی فتحی وکیل پایه یک دادگستری و مدرس دانشگاه )

حقوقی ----------- از تمام بازدیدکنندگان عزیز و گرانقدر التماس دعا دارم

تفاوت اذن با اجازه در اعمال حقوقی

 تفاوت رضا و اذن در چیست؟

 

رضا یا رضایت در لغت به معناى موافقت و اختیار است. در اصطلاح، در معانى
متعددى از جمله دو معناى زیر به کار مى‏رود:

یک: تمایل درونی فرد جهت انجام یک عمل حقوقی . میل قلب به سوى یک عمل حقوقى که در گذشته انجام گرفته، یا اکنون
انجام مى‏شود و یا در آینده واقع خواهد شد. رضا به همین معنا در ماده 190 ق.م. به
کار رفته است.

2-   رضا به این معنا با قصد انشا که تنها به زمان حال تعلّق مى‏یابد،
تفاوت اساسى‏دارد.

دو: گاهى رضایت به معناى قصد انشا به کار مى‏رود. ماده 199 ق.م رضا را
در همین معنى به کار برده است.

تفاوت  اذن با رضا به معناى اخیر، آشکار مى‏باشد و کم‏تر بین آن دو اشتباهى صورت
مى‏گیرد. اما در مقایسه اذن با رضایت به معناى نخست مى‏توان گفت رضا تا زمانى که به مرحله اظهار نرسیده است رضاى باطنى گفته مى‏شود، ولى هنگامى که به وسیله‏اى ابراز  گردد و با قصد انشا همراه باشد، اذن خوانده مى‏شود ، خواه به وسیله قول یا فعل. و به اختصار اذن نوع ابراز شده رضا می باشد و رضا اعم از اذن است.

3-   نقش اذن در عقود جایز

 ابتدا نکته ای که لازم به ذکر مینماید این است که عقود جایز عقودی اذنی هستند و
برعکس و در واقع بین عقود اذنی و عقود جایز رابطه عموم و خصوص مطلق برقرار است حال  باید بررسی کنیم آیا اذن موجب جواز این دسته از عقود است با توجه به وجود رابطه فوق و نگاهی به انواع عقود و فلسفه وجودی آنها و اثرات  میتوان پاسخ مثبت به پرسش فوق را صحیح بدانیم در واقع این اذن در عقود است که آنها  را به عقود جایز تبدیل میکند زیرا اذن قابل رجوع میباشد و اینجاست که به فلسفه جواز برخی عقود (عقود جایز یا اذنی) پی می بریم.

·       نکته مهم *

ممکن است پرسیده شود ماهیت وکالت بلاعزل چگونه توجیه خواهد شد زیرا وکالت عقدی جایز و اذنی است هنگامی که به صورت بلاعزل باشد به نوعی حق فسخ از موکل سلب می شود در حالی که اگر عقد اذنی باشد نبایست بتواند چنین وضعی پیدا کند!

در پاسخ همین کافی می نماید که:

در وکالت بلا عزل حق رجوع از اذن ساقط شده است.

 

4: تفاوت اجازه و اذن

اکنون که معنی اذن و تفاوت آن با رضا را مورد نظر داریم بهتر است که در باب
اجازه که مفهوم نزدیکی بدانها دارد نیز نکته ای را بیان کنیم:

اجازه ابراز رضایتی است که بعد از انجام عمل صورت می گیرد اغلب این مفهوم با اعمال فضولی همراه است برای مثال وقتی شخصی فضول خودرو دیگری را به ثالث می فروشد شخص اصیل با اعلام رضایت خود می تواند معامله فضول را قبول کند به اعلام رضایت اصیل در این مثال اجازه گفته می شود.

شایان ذکر است قصد یک عمل حقوقی بعد از تمایل باطنی جهت انجام عمل حقوقی به 4 طریق با لفظ، کتابت ، فعل، اشاره محقق میشود.

انشاء :    یعنی بوجود آوردن

منشاء :    یعنی بوجود آمده

 

به اختصار اذن همراه  با عمل حقوقی ابراز می شود در حالی که اجازه بعد از آن. و
این است تفاوت اذن و اجازه./